دن کیشوت

سخنرانی رئیس جمهور در مراسم 22 بهمن از شبکه های خبری به صورت مستقیم پخش می شود . رئیس جمهور مثل همیشه و البته مثل روسای جمهور پیش از خود ، در باره مسائل مختلفی از شیر مرغ گرفته تا جان آدمیزاد در حال حرف زدن است . این البته سنتی است که عمری نزدیک به سه دهه دارد و از رهبران و مسئولین ج.ا.ا چندان عجیب نیست . اما بخشی از سخنان آقای احمدی نژاد که توجه مرا جلب کرد این بود که حضرتش ، بیش از نیم ساعت در باره مقولاتی همچون :  دینداری ، انسان کامل ، خلیفه اللهی انسان ، رستگاری ، یگانه پرستی و ... صحبت کرد . مسائلی که گفتگو در باره آنها کار دین پژوهان ، روشنفکران و علمای دینی و یا علاقمندان به این گونه مسائل است نه وظیفه رئیس جمهور .

نا خود آگاه ذهن من به این موضوع معطوف شد که چرا ما فردی را به عنوان رئیس جمهور  انتخاب کرده و بالاترین سمت اجرایی را به ایشان تفویض می کنیم ؟ از او چه انتظاری داریم ؟ و می خواهیم که او برایمان چه کند که در صورت عدم انتخاب وی آن کار و نتیجه اش برایمان حاصل نمی شد ؟ طبیعی است که ما از وی انتظار داریم امور اجرایی کشور را اداره کند . اقتصاد را سر و سامان دهد و سیاست داخلی و خارجی را اداره نماید . شرایط را برای فعالیت آزادانه احزاب ، نهادهای مردم ساخته ( غیر دولتی ) ، سندیکاها ، اپوزیسیون ، رسانه ها و مطبوعات و خلاصه آن چه را که برای حیات اجتماعی شهروندان ضرورت دارد و ما تحت عنوان جامعه مدنی از آن نام می بریم فراهم نماید . بنابراین انتخاب رئیس جمهور نشان می دهد که شهروندان ، واعظ و موعضه گر و خطیب دینی و معلم علوم اخلاقی نمی خواهند وگر نه همه سر و پا برهنه به درگاه یکی از همین آیت الله ها شتافته و از وی می خواستند تا رئیس جمهور شود . چرا که آنها بهتر از هر کسی می توانند از اخلاقیات و دین و فلسفه و ... سخن بگویند . یا مثلا در بین کاندیداهای ریلاست جمهوری به روحانیون رأی بهند که طبیعتا تسلطشان بر مسائل دینی ( منظور اسلام فقهی است ) بیشتر از غیر روحانیون است .

ما از رئیس جمهور انتظار گرفتن ژست های پیامبرگونه را نداریم . انتظار نداریم وی ما و دیگران را به وحدانیت دعوت کند . انتظار نداریم که از اخلاق برای ما صحبت کند . انتظار نداریم که برای سران کشورهای مختلف نامه نوشته و آنها را به دین دعوت کند . این کار ها وظیفه او نیست . وظایف او در قانون اساسی و دیگر قوانین موضوعه آمده است . وی اگر به همین قوانین ملزم باشد و وظایف قانونی خود را به نحو احسن انجام دهد ما سپاسگزار او خواهیم بود . مجلس بحث و فحث اخلاقی را ایشان به اهلش واگذار نمایند . اگر هم ایشان به تدریس اخلاق علاقمند هستند لطفا در منصبی غیر از ریاست جمهوری مثل حوزه علمیه و یا دانشگاه به این علاقه خود بپردازند .

این امر مختص رئیس جمهور اصولگرا و دوم خردادی و اصلاح طلب و چپ و راست ندارد . هر کس می خواهد در منصبی اجرایی ، تدریس اعلم اخلاق نماید باید بداند که سوراخ دعا را گم کرده است . والسلام .

تردیدهایی جدی در اصالتی دروغین وارد شده است و کمتر جسارتی برای گفتن آن وجود دارد . این که رسالتی در قبال کسی و جایی به غیر از همنوعان خود در همین جا داری ، حقیقتی ندارد . خلیفه کسی دیگر نیستی . از دست دادن فرصت های امروزی  ، به امید آرمانشهری کذایی ، خبطی اساسی است . این را مدتهاست که فهمیده ام ......

ماهنامه « زنان » هم به جمع نشریات توقیف شده پیوست . محافظه کاری شهلا شرکت و دوستانش در رعایت خطوط قرمز نظام و اسلام و مخالفتشان با دیگر نحله های فکری جنبش زنان و مهم تر از همه با فمینیست های سکولار هم نتوانست آنان را به شرایطی برساند که مقبول طبع ایدئولوژی رسمی قرار بگیرد و تیغ تیز توقیف هم بر رگ حیات این ماهنامه فرود آمد و شد آنچه شد . ماهنامه زنان در شرایطی توقیف شد که در خصوص موضوع مهمی همچون « کمپین یک میلیون امضاء » که در حقیقت یکی از هویت بخش ترین حرکت جنبش فمینیستی در ایران بود و حتی در خصوص تجمه جمعی از فعالین زن در میدان هفت تیر نیز موضعی منفی و مخالف گرفته بود . اما این مسائل هیچکدام نتوانست حکم به ادامه حیات آن بدهد و بدین سان حکم مرگ این ماهنامه صادر شد .

ماهنامه « زنان » نشریه ای بود که تلاش می کرد در چارچوب نظام ، لزوم تغییر در قوانین مربوط به زنان را پیگیری نماید . حمایت و ترویج اجتهاد نوین در خصوص قوانین فقهی مربوط به زنان و حمایت از مراجعی همچون آیت الله صانعی و افکار تازه ایشان در خصوص حقوق زنان و تأکید بر اینکه با استفاده از رویکرد نواندیشانه به دین می توان تساوی حقوق زن و مرد را به دست آورد از جمله نگرش های فکری این ماهنامه زنانه بود .

حقیر به مقتضای علاقه خود به مسائل مربوط به حقوق زنان ، از سالها پیش این مجله را مطالعه می کردم . اعتراف می کنم آن زمان که موضوع روشنفکری دینی ، بحث روز بود و جز جنبش های مذهبی زنان ، این عرصه فاقد فعالین دیگری بود مجله زنان می توانست پاسخگوی بسیاری از خواسته های باشد ؛ اما با تغییر نگرش ها و تضعیف مقوله روشنفکری دینی و قدرت گرفتن مباحث عرفی و سکولار و همچنین ظاهر شدن جنبش های فمینیستی که حقوق زنان را الزاما از مجراهای دینی و مذهبی پیگری نمی کردند این مجله از رونق پیشین افتاد و جای خود را به اندیشه های غیر دینی دیگر داد .

این نشریه هیچگاه موج نوینی در خصوص مسائل مربوط به زنان ایجاد نکرد . چه بسا سایت ها و یا وبلاگ هایی که میزان تأثیرگزاری شان بسیار بیشتر از این مجله بود . شکست جنبش اصلاحی و رونق گرفتن اندیشه های پوپولیستی ، در سالیان اخیر ، تأثیر منفی خود را بر این نشریه نیز گذاشته بود و در این اواخر این نشریه چیزی برای گفتن نداشت . مصاحبه با زنان هنرمند ، بازیگر ، قهمرمانان مسابقات ورزشی و ... از مهم ترین هنرهای این ماهنامه شده بود . به نظر می رسد تعطیلی ماهنامه « زنان » لطفی بود که از سوی حاکمیت به خانم شرکت شد ؛ چرا که این نشریه هر چند ماهنامه بود ولی به روزمرگی افتاده بود ...

میزان مطبوعات و کمیت آن در هر جامعه ای ، یکی از شاخص های توسعه است و تعطیلی هر نشریه ای بسیار نگران کننده و نشان دهنده توسعه نیافتگی یک جامعه است . حتی تعطیلی نشریات زرد هم قابل تحمل نیست تا چه رسد به نشریه ای همچون « زنان » . با این همه در برخی از تعطیلی ها خیرات و برکاتی است و تعطیلی « زنان » کمترین خیر و برکتش این است که نشان می دهد دست به عصا بودن و کجدار و مریز رفتن و رعایت انواع خطوط قرمز و غیر قرمز هم در این مملکت افاقه نمی کند . گوی سبقت را زنانی بردند که فارغ از دین و مذهب به حقوق زن توجه دارند نه آنان که در حال تفسیر مداوم احکام اسلام اند . این تفاسیر تنها مسکنی است برای دردی به نان تضییع حقوق زن . مداوای اصلی آن از راه دیگری است ....

تعطیلی « زنان » مرا غمگین نکرد . حتی آهی از سر تأسف هم نکشیدم . اگر ناراحتی بود تنها برای تحدید آزادی بیان بود و نه برای مجله « زنان » . خانم شرکت و دیگر دست اندرکاران مجله « زنان » باید سپاسگزار ، ممیزان وزارت ارشادباشند که آبروی نشریه شان را خریدند و مرگ آنها را که سالها پیش اتفاق افتاده بود به شهادت تبدیل کردند .